Jaarverslag Rekenkamer 2022

Afgeronde onderzoeken

Afval

De kosten van afvalbeheer in de gemeente Westerkwartier liggen ongeveer 70% hoger dan in vergelijkbare gemeenten. De dienstverlening is wel hoogwaardiger dan in andere gemeenten. Inwoners zijn over het algemeen tevreden over de dienstverlening. Meer dan de helft van de inwoners geeft het cijfer 8 of hoger. De aanbesteding bij de inzameling van gft- en restafval is goed verlopen. De aanbesteding van de broninzameling van acht afvalstromen is aanvankelijk mislukt. In het vervolgtraject is het toch op tijd gelukt om een inzamelcontract te krijgen voor een prijs die veel dichter aansluit bij een marktconforme prijs. Dit zijn enkele conclusies van het onderzoek van de Rekenkamer van de gemeente Westerkwartier naar het afvalbeleid. Het onderzoek is uitgevoerd door het gespecialiseerde onderzoeksbureau Royal HaskoningDHV. Een inwoners-enquête maakte deel uit van het onderzoek. Meer dan 1.300 inwoners hebben de vragenlijst ingevuld. In het onderzoek is ook een vergelijking gemaakt met een aantal vergelijkbare gemeenten in Nederland. Op basis van de onderzoeksrapportage heeft de Rekenkamer tien aanbevelingen geformuleerd. De reactie hierop van het college van Burgemeester en Wethouders heeft niet geleid tot aanpassing van de bevindingen. Voor inhoudelijke informatie over het onderzoek en de conclusies wordt verwezen naar de rapportage van het onderzoeksbureau en de aanbevelingen van de Rekenkamer.

Inbreng inwoners bij beleid

De Rekenkamer heeft bij vijf beleidsdocumenten geanalyseerd op welke manier input van inwoners wordt gebruikt bij het maken van het beleid en de raad daarover een Rekenkamerbrief gestuurd. Participatie is een regulier onderdeel van de werkwijze voor de organisatie, maar er is geen vaste visie of werkwijze hiervoor. De Rekenkamer heeft raad en college aanbevolen om een visie op participatie te ontwikkelen en als participatie wordt gebruikt, dat te doen op basis van een startnotitie of plan van aanpak. Ook heeft de rekenkamer een aantal tips geformuleerd om op te letten bij het ophalen en bespreken van de inbreng van inwoners en organisaties. De onderzoeken Inkoop jeugdzorg, DoeMee 2022, Energietransitie en Herindeling zijn opgestart en worden in 2023 afgerond.

Actuele onderzoeken

Inkoop Jeugdzorg

De Jeugdzorg wordt onderzocht in samenwerking met andere rekenkamers in de provincie Groningen. De wens van raadsfracties is om meer grip te krijgen op het sociaal domein. Eerder heeft de Rekenkamer een rapport laten opstellen dat de raad gereedschap biedt om betere kaders te stellen ten aanzien van het maken van beleid binnen het sociaal domein. Met deze decentralisatie hebben de gemeente een omvangrijke taak erbij gekregen. Omdat jeugdzorg de gemeentegrenzen overstijgt pakt de Rekenkamer dit thema in samenwerking met andere rekenkamers op. De Rekenkamer heeft samen met andere gemeentelijke rekenkamers in de provincie Groningen een opdracht uitgezet bij een extern bureau. De invulling van het onderzoek is bijgesteld en betreft nu de Transitie van de Jeugdzorg.

DoeMee 2022

Ook in 2022 organiseerde de Nederlandse Vereniging van Rekenkamers en Rekenkamercommissies een DoeMee-onderzoek. Het thema betreft de ondersteuning van de gemeenteraad. De Rekenkamer Westerkwartier neemt deel aan dit onderzoek. De resultaten zijn bekend. Ambtelijk en bestuurlijk wederhoor volgt.

Energietransitie

Vanwege de actualiteit kiest de Rekenkamer voor een onderzoek naar het beleid en uitvoering van de lokale energietransitie-opgave. Nadrukkelijk wordt daarbij ingezoomd op het inwonersperspectief. In hoeverre worden de inwoners doelmatig en doeltreffend ondersteund? Onderzoeksbureau BMC doet dit onderzoek en de verwachting is dat rond de zomervakantie de resultaten worden opgeleverd.

Herindeling

Herindeling is een thema dat verschillende fracties graag onderzocht willen zien. De Rekenkamer heeft de formulering van een onderzoeksopdracht verkend en wil in het eerste kwartaal van 2023 deze opdracht publiceren.

Wet Versterking Decentrale Rekenkamers

De Wet versterking decentrale rekenkamers versterkt de positie van de rekenkamers. Zo biedt ze nieuwe waarborgen die van belang zijn voor een goed verloop van het onderzoeksproces en de rapportage van de bevindingen door de rekenkamer. De wet bepaalt onder andere dat het College van B&W jaarlijks een overzicht van de aan het College gedane voorstellen van de Rekenkamer doet toekomen aan de gemeenteraad, vergezeld van zijn standpunt daaromtrent en van de wijze waarop aan de voorstellen vervolg is gegeven.