Eerder Aanvragen transportcapaciteit voor woningbouw- en onderwijsprojecten

De ruimte op het elektriciteitsnet is schaars. Dat noemen we netcongestie. Hierdoor is het niet vanzelfsprekend dat voor nieuwe ontwikkelingen op het gewenste moment voldoende transportcapaciteit beschikbaar is. Dit kan de voortgang van woningbouw- en onderwijsprojecten vertragen.

Met de landelijke werkwijze Eerder Aanvragen kan voor woningbouw- en onderwijsprojecten eerder in het planproces transportcapaciteit worden aangevraagd. De gemeente Westerkwartier doet mee aan deze werkwijze.

Waarom Eerder Aanvragen?

Woningbouw- en onderwijsprojecten kennen vaak een lange voorbereidingstijd. Transportcapaciteit wordt daardoor soms pas aangevraagd als een project al ver is uitgewerkt. Door netcongestie kan dat te laat zijn. Met Eerder Aanvragen kunnen projecten eerder in het proces worden aangemeld. 

Voor wie is Eerder Aanvragen?

Ontwikkelaars en andere initiatiefnemers met een woningbouw- of onderwijsproject in de gemeente Westerkwartier kunnen een project aanmelden. Ook de gemeente meldt eigen woningbouw- en onderwijsprojecten aan.

Het kan bijvoorbeeld gaan om:

  • nieuwbouw van woningen
  • sloop en nieuwbouw
  • uitbreiding van een bestaand gebouw met extra woningen
  • transformatie van een bestaand gebouw naar woningen
  • nieuwbouw of verbouw van een school waarvoor extra transportcapaciteit nodig is. 

Welke projecten komen niet in aanmerking?

Eerder Aanvragen is niet bedoeld voor bijvoorbeeld de verduurzaming van bestaande woningen, uitbreiding van bestaand elektriciteitsverbruik zonder toevoeging van woningen of andere initiatieven die niet onder woningbouw of onderwijs vallen, zoals het plaatsen van een laadpaal.

Loket gesloten

Initiatiefnemers konden hun projecten van 19 augustus tot en met 2 september 2026, 23.59 uur aanmelden bij de gemeente. Het aanmelden is nu niet meer mogelijk. 

Heeft u geen gebruik gemaakt van Eerder Aanvragen? Dan kunt u via de reguliere weg via mijnaansluiting.nl transportcapaciteit voor elektriciteit aanvragen. 

Volgordelijst vastgesteld

Een onafhankelijke commissie heeft de projecten aan de hand van de door de gemeente vastgestelde beleidsregels beoordeeld. Op basis daarvan is de volgorde bepaald waarin projecten bij Enexis worden ingediend. Vanaf 1 oktober 2026 worden de volgordelijsten batchgewijs ingediend bij Enexis. 

Bekijk de volgordelijst

Vragen?

Heeft u vragen over Eerder Aanvragen? Neem dan contact op via netcongestie@westerkwartier.nl.

Veel gestelde vragen

Waarom doet Westerkwartier mee aan Eerder Aanvragen?

Netcongestie kan gevolgen hebben voor woningbouw- en onderwijsprojecten. Met Eerder Aanvragen ontstaat de mogelijkheid om eerder in het proces transportcapaciteit aan te vragen. De gemeente wil voorkomen dat projecten in Westerkwartier deze mogelijkheid missen.

Gaat een initiatief door als het op de lijst staat?

Voor Eerder Aanvragen moet tot 2035 vooruit worden gekeken. Daardoor kunnen ook mogelijke ontwikkelingen worden aangemeld die nog in een vroege fase zitten en waarover nog geen definitieve besluiten zijn genomen.

Een plek op de volgordelijst betekent daarom niet dat vaststaat dat een woningbouw- of onderwijsproject doorgaat en er voldoende transportcapaciteit beschikbaar is. Ook gegevens over bijvoorbeeld het aantal woningen of de planning kunnen bij projecten in een vroege fase nog veranderen.

De gebruikelijke planvorming en besluitvorming blijven nodig. Waar participatie onderdeel is van de verdere planvorming, blijft dit proces eveneens van toepassing.

Heeft een initiatief op de lijst garantie op transportcapaciteit?

Nee. Een aanmelding of een plaats op de gemeentelijke volgordelijst geeft geen garantie op beschikbare transportcapaciteit.

Enexis beoordeelt de aanvragen. Bij een positief prioriteitsoordeel wordt een project in de prioritaire wachtrij geplaatst. Ook dat betekent niet dat direct transportcapaciteit beschikbaar is. De mogelijkheden blijven afhankelijk van de beschikbare ruimte op het elektriciteitsnet en de voortgang van netverzwaringen.

Waarom staat mijn dorp, straat of een locatie op een lijst met woningbouwprojecten? Is al besloten dat daar woningen komen?

Nee, door de schaarste op het elektriciteitsnet moet de gemeente mogelijke toekomstige ontwikkelingen eerder in beeld brengen dan voorheen. Daardoor kunnen ook projecten of locaties op de lijst staan waarover nog geen definitief besluit is genomen. Vermelding op de lijst betekent dus niet dat vaststaat dat op deze locatie woningen worden gebouwd.

Waarom meldt de gemeente een project aan als nog niet duidelijk is of het doorgaat?

Wanneer wordt gewacht totdat alle planvorming en besluitvorming is afgerond, bestaat het risico dat transportcapaciteit te laat wordt aangevraagd. Eerder Aanvragen is juist bedoeld om dit eerder in het ontwikkelproces te doen. 

De aanvraag loopt niet vooruit op het besluit of de ontwikkeling uiteindelijk doorgaat.

Op de lijst staat een aantal woningen. Staat dat aantal dan al vast?

Niet per definitie. Om de mogelijke toekomstige elektriciteitsbehoefte te kunnen bepalen, zijn gegevens over de omvang van een project nodig. Bij projecten die nog in een vroege fase zitten, kan het daarom gaan om een inschatting.

Het uiteindelijke aantal woningen wordt bepaald binnen het reguliere plan- en besluitvormingsproces.

Heeft participatie nog wel zin als het project al voor transportcapaciteit is aangemeld?

Ja, de aanvraag gaat over de mogelijke toekomstige behoefte aan transportcapaciteit. Daarmee wordt geen besluit genomen over de ruimtelijke ontwikkeling zelf.

Als participatie onderdeel is van de verdere planvorming, blijft deze gewoon onderdeel van het proces. De uitkomst daarvan staat niet vast doordat een project voor transportcapaciteit is aangemeld.

Waarom zet de gemeente een project op de lijst als nog niet zeker is dat het doorgaat?

De gemeente moet rekening houden met twee risico's. Te laat aanmelden kan betekenen dat transportcapaciteit pas later kan worden aangevraagd en een ontwikkeling daardoor vertraging oploopt. Tegelijkertijd kan vroeg aanmelden betekenen dat een mogelijke ontwikkeling eerder openbaar wordt dan binnen het reguliere proces gebruikelijk is.

Daarom kan de gemeente ook mogelijke ontwikkelingen aanmelden, zonder daarmee vooruit te lopen op de uiteindelijke besluitvorming.

Bepaalt de gemeente welke projecten stroom krijgen?

Nee, de gemeente bepaalt volgens de beleidsregels de volgorde waarin projecten worden ingediend. Enexis beoordeelt vervolgens de aanvragen. 

Betekent een hoge positie op de lijst dat een project zeker transportcapaciteit krijgt?

Nee, ook een positief oordeel en plaatsing in de prioritaire wachtrij geven geen garantie op transportcapaciteit. Een reguliere aanvraag blijft bovendien nodig. De realisatie blijft afhankelijk van netcapaciteit en de voortgang van netverzwaringen. 

Beleidsregels